دکتر مریم شفیعی / همه چیز درباره ی کولیت روده
مدت زمان مطالعه ۶ دقیقه

همه چیز درباره ی کولیت روده

روده ها در بدن به دو بخش روده­ های بزرگ و کوچک تقسیم شده­ اند. روده ­های کوچک کار هضم و جذب مواد غذایی را بر عهده دارند و روده بزرگ وظیفه ­ی باز جذب آب از مدفوع و غلیظ کردن آن را آن را انجام می­دهد. در صورت وجود مشکلاتی چون عفونت و التهاب در روده ­ها، کولیت روده ممکن است ایجاد شود.

کولیت روده نوعی بیماری مزمن است که در آن بخش داخلی دیواره­ ی روده ­ی بزرگ دچار التهاب شده است. این التهاب باعث ایجاد زخم­ های ریزی در در دیواره­ ی روده می­ شود. این مشکل ابتدا در انتهای روده (راست روده) ایجاد شده و سپس پخش می ­شود. کولیت روده می­ تواند تمام روده را در بر بگیرد. این التهابات روده سبب می ­شود که تحرکات در سراسر روده افزایش یابند و محتویات روده به کرات از آن خارج شوند. زمانی که سلول های سطحی روده به این شکل از بین می ­روند ، زخم سطحی در آن ایجاد شده و خونریزی و کاهش مخاط داخل روده ایجاد م ی­شود. این بیماری ممکن است هر فردی را در هر سنی درگیر خود کند اما بیشتر افراد در سنین ۱۵ تا ۳۵ سالگی تشخیص داده می ­شوند. بعد از سن ۵۰ سالگی تشخیص و وقوع این بیماری اندکی در مردان افزایش می ­یابد.

کولیت روده

نشانه ­های کولیت روده

نشانه های جدی این اختلال در افراد مختلف بسیار تفاوت دارند. علاوه بر این نشانه ها در طول زمان متغیر هستند. افرادی که به تشخیص پزشک دارای این بیماری هستند گاها هیچ اختلالی نداشته و یا علائم خفیفی دارند. هر چند که نشانه­ های بیماری ممکن است عود کنند یا شدت یابند. در هر حال علائم رایج این بیماری عبارت اند از:

  • درد شکم
  • افزایش صداهای روده ها
  • مدفوع خونی
  • اسهال
  • تب
  • درد مقعد
  • از دست دادن وزن بدن
  • سوء تغذیه

علاوه بر این موارد کولیت روده ممکن است علائم دیگری را در بدن فرد ایجاد کند مثل درد مفاصل، التهاب مفاصل، حالت تهوع و کاهش اشتها، مشکلات پوستی، آفت دهان و التهاب چشم.

عوامل خطر

محققین معتقدند که علت ایجاد کولیت روده ممکن است به واکنش افراطی سیستم ایمنی بدن فرد مرتبط باشد. هر چند مشخص نیست که چرا سیستم ایمنی افراد به روده­ ی بزرگ حمله می کند و باعث ایجاد پاسخ التهابی در آن می­ شود. برخی عوامل خطرزا در افزایش ایجاد کولیت روده در افراد مختلف شناسایی شده است:

  • ژن ها: برخی ژن­ ها به ایجاد کولیت روده ممکن است مرتبط باشند.
  • وجود بیماری­های خودایمنی در افراد: اگر فرد مبتلا به یک اختلال خود ایمنی باشد احتمال ایجاد اختلال خودایمنی ثانویه افزایش می­ یابند.
  • عوامل محیطی: موادی چون ویروس و باکتری سبب افزایش حساسیت سیستم ایمنی خواهند شد.
  • نژاد: در برخی نژاد ها احتمال کولیت بیش از سایرین است.
  • سن: افراد بالای ۶۰ سال در خطر بیشتری می باشند.

راه­های تشخیص کولیت روده

راه های تشخیص این مشکل اغلب شامل:

  • تست مدفوع: مدفوع برای وجود نشانگان التهاب، خون، باکتری و انگل بررسی می­ شود.
  • اندوسکوپی: برای بررسی معده ها و روده ها از این روش استفاده می ­شود.
  • کولونوسکوپی: از طریق مقعد به بررسی روده­ی بزرگ پرداخته می­ شود.
  • نمونه برداری: جراح بخشی از بافت روده­ی بزرگ را برای بررسی جدا می­ کند.
  • سی تی اسکن: از ناحیه ­ی شکم و لگن تصویربرداری صورت می­ گیرد.
بیشتر بخوانید
سندروم روده تحریک پذیر؛ علل، علائم و درمان قطعی آن

تست­های خون نیز برای تشخیص کولیت می توانند استفاده شوند و شمارش گلبول های قرمز در این روش صورت می ­گیرد. سایر تست هایی که برای بررسی نشانگان التهاب در خون هستند و یا تست آنتی بادی نیز در این زمینه می تواند بسیار مفید باشد.

انواع کولیت روده

  • Proctitis: این نوع کولیت که خفیف ترین آن­ها می باشد فقط راست روده یا ناحیه انتهایی روده­ ی بزرگ را درگیر می­ کند و تنها نشانگان آن خونریزی مقعدی است.
  • Proctosigmoiditis: علاوه بر ناحیه­ ی راست روده، بخش سیگموئید روده­ ی بزرگ نیز دچار کولیت شده و اسهال خونی، دل درد و درد شکم از نشانه های این نوع کولیت هستند.
  • کولیت­ های سمت چپ: در سمت چپ شکم احساس گرفتگی وجود دارد و اسهال خونی و کاهش وزن نیز رخ می­دهد. التهاب ناحیه ­ی راست روده به سمت بالا و چپ روده ­ی بزرگ گسترده شده است.
  • Pancolitis: اغلب کل روده ­ی بزرگ را تحت تاثیر قرار داده و درد شدید شکم، اسهال خونی شدید، خستگی و از دست دادن وزن زیادی از بدن را باعث می­ شود.
  • کولیت روده­ ی شدید حاد: وضعیتی بسیار نادر است که کل روده­ را تحت تاثیر قرار داده و باعث ایجاد تب، درد، اسهال شدید و خونریزی می شود.کولیت روده

روش­های درمان پزشک

کولیت روده نوعی بیماری مزمن است و هدف درمانی در این بیماری کاهش التهابات روده است تا علائم بیماری نیز کاهش یابند.  روش های درمان پزشک می تواند شامل دارو درمانی و اقدامات جراحی باشد.

دارو درمانی

بسته به شدت علائم پزشک ممکن است داروهای متفاوتی را تجویز کند. برای علائم خفیف، پزشک داروهای ضد التهابی را تجویز کرده که باعث بهبود بسیاری از نشانگان بیماری خواهد شد. داروهایی مشابه آمینوسالیسیلات و سولفاسالازین. برخی افراد برای کاهش التهاب ممکن است به داروهای کورتیکواستروئیدی نیاز داشته باشند اما مصرف این داروها عوارض بیشتری خواهد داشت. در صورتی که علائم فرد متوسط تا شدید باشند داروهای زیستی برای فرد تجویز می شوند. این دسته از داروها شامل آنتی بادی هایی هستند که از شدت التهاب روده می کاهند و مانع از گسترش آن می شوند.  در سال ۲۰۱۸ سازمان غذا و دارو استفاده از داروی خوراکی tofacitinib را که در واقع برای درمان آرتروز بود را تایید کرد؛ زیرا این دارو اثر مثبتی در کاهش التهاب روده در موارد شدید داشت.

در موارد بسیارشدید این عارضه، برای کنترل اسهال و از دست رفتن الکترولیت­ها پزشک دستور بستری بیمار را خواهد داد.

اقدامات جراحی

در مواردی که فرد حجم زیادی از خون را به علت کولیت از دست می ­دهد عمل جراحی نیاز می باشد. جراحی روده شامل خارج کردن تمام آن و ایجاد مجرای مصنوعی و جایگزین برای دفع مدفوع است. این مسیر می تواند به شکل مجرایی باشد که از دیواره­ی شکم خارج شده و یا به مجرای راست روده متصل شده باشد.

پس از این جراحی، فرد قادر خواهد بود که از طریق راست روده دفع مدفوع داشته باشد و حرکات روده و شکم شکل منظم تری به خود گرفته و مدفوع نیز شل تر از حد نرمال خواهد بود. به طور متوسط در افرادی که دچار کولیت روده هستند یک نفر از هر پنج نفر مجبور به انجام جراحی کولیت روده می­ شود.

بیشتر بخوانید
پولیپ روده و راه های تشخیص و درمان آن

منابع

  1. healthline.com/ulcerative-colitis/
  2. webmd.com/ibd/what-is-ulcerative-colitis/

 

دکتر مریم شفیعی

متخصص جراحی عمومی دارای بورد تخصصی جراحی عمومی و دوره تکمیلی جراحی پستان

برچسب ها:

آخرین دیدگاه‌ها

    پرسش و پاسخ تکمیلی

    سوالات شما در اسرع وقت پاسخ داده شده و از طریق ایمیل اطلاع رسانی خواهد شد

    ۰ دیدگاه
    یک دیدگاه بنویسید

    نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

    Call Now Buttonتماس با دکتر مریم شفیعی