دکتر مریم شفیعی / جراحی عمومی / سندروم روده تحریک پذیر؛ علل، علائم و درمان قطعی آن
مدت زمان مطالعه ۵ دقیقه

سندروم روده تحریک پذیر؛ علل، علائم و درمان قطعی آن

سندروم روده تحریک پذیر، مجموعه ای از علائم مانند گرفتگی، درد شکم، نفخ، اسهال و یبوست است. بیشتر افراد مبتلا به این عارضه، با تغییر در رژیم غذایی، مصرف دارو و تسکین استرس می توانند علائم را کاهش دهند. برخی از افراد علائم این عارضه را به طور شدیدتری نشان دهند. در این مقاله، بهترین جراح عمومی درباره این عارضه بیشتر می گوید:

زنان زیادی، نسبت به مردان، به این عارضه مبتلا می شوند. چنانچه افراد به مدت حداقل ۳ ماه، برخی ازعلائم مانند اسهال، نفخ یا یبوست داشته باشند را می توان گفت به سندروم روده تحریک پذیر دچارهستند.

اگر چه علائم این بیماری برای فرد، ناراحت کننده است ولی به روده بزرگ آسیب نمی رساند و به بیماری های جدی مانند سرطان منجر نمی شود.

سندروم روده تحریک پذیر

علل

علت سندروم روده تحریک پذیر مشخص نیست، هیچ درمانی برای این عارضه وجود ندارد با این حال روش های درمانی برای کاهش علائم وجود دارد.

چه کسانی به سندروم روده تحریک پذیر مبتلا می شوند؟

سندروم روده تحریک پذیر، یکی از اختلالات شایع است که توسط پزشکان قابل تشخیص است. در ۲۰ درصد بزرگسالان ایالات متحده آمریکا، علائم سندروم روده تحریک پذیر دیده می شود.

برخی از افراد احتمال زیادی برای ابتلا به سندروم روده تحریک پذیر دارند مانند:

  • زنان
  • افراد زیر ۵۰ سال ( معمولا قبل از ۳۵ سالگی، سندروم روده تحریک پذیر آغاز می شود)
  • افرادی که سابقه ابتلا به عارضه روده تحریک پذیر در یکی از اعضای خوانواده خود دارند

علائم

سندروم روده تحریک پذیر به عنوان درد یا ناراحتی شکمی همرا با تغییر در عملکرد روده مانند اسهال یا یبوست به مدت ۳ ماه یا بیشتر تعریف می شود.

علائم ممکن است از فردی به فرد دیگر متفاوت باشد و شامل موارد زیر است:

  • گرفتگی یا درد در ناحیه معده
  • یبوست
  • اسهال
  • نفخ معده
  • گاز معده
  • احساس ناراحتی در ناحیه فوقانی معده بعد از خوردن یک وعده غذایی با اندازه متوسط

زنان مبتلا به سندروم روده تحریک پذیر ممکن است  در دوره های قاعدگی علائم شدیدتری تجربه کنند.

روش های تشخیص سندروم روده تحریک پذیر

اگر برخی از علائم این عارضه را در خود دیدید به پزشک مراجعه کنید. پزشک سوالاتی را در خصوص سلامتی تان می پرسد. حتی ممکن است معلینه مقعدی نیز انجام دهد. هیچ آزمایشی وجود ندارد که به طور قطع نشان دهد که سندروم روده تحریک پذیر دارد.

البته پزشک آزمایشات پزشکی زیر را برای رد سایر بیماری ها تجویز می کند:

  • خونریزی از رکتوم ( مقعد)
  • کاهش وزن
  • کم خونی
  • علائم شبانه مانند اسهال که شما را از خواب بیدار می کند
  • سابقه خانوادگی مانند سرطان روده بزرگ، بیماری التهابی روده یا بیماری سلیاک

آزمایشات پزشکی شامل کولونوسکپی است. پزشک با قراردادن یک دوربین باریک و کوچک، وجود بافت ملتهب، رشد غیر طبیعی یا زخم داخل روده بزرگ را تشخیص می دهد.

چنانچه فرد بالای ۵۰ سال باشد و دارای علائم سندروم روده تحریک پذیر باشد، باید کولونوسکوپی انجام گیرد تا از لحاظ وجود سرطان روده بزرگ بررسی گردد.

بیشتر بخوانید
پولیپ روده و راه های تشخیص و درمان آن

در صورت نفخ شکم یا دفع گاز زیاد، پزشک ممکن است آزمایش خون را جهت بررسی بیماری سلیاک تجویز کند.

روش های درمان

همانطور که گفته شد هیچ درمان قطعی برای سندروم روده تحریک پذیر وجود ندارد. اما می توان کارهای زیر را انجام دهید تا احساس بهتری داشته باشید:

  • رژیم غذای خود را تغییر دهید
  • برای کنترل استرس خود به مشاوره مراجعه کنید
  • داروهای خاصی مصرف کنید

دقت کنید با مصرف چه غذاهایی، علائم شما بدتر می شود. معمولا غذاهای مشکل دار مانند:

  • شیر و محصولات لبنی مانند پنیر یا بستنی
  • نوشیدنی های کافئین دارمانند قهوه
  • نوشیدنی های گازدار مانند نوشابه و به ویژه آنهایی که حاوی شیرین کننده های مصنوعی مثل سوربیتول یا شربت ذرت با فروکتوز بالا هستند
  • الکل
  • برخی از میوه ها وسبزیجات

راه های دیگر برای کاهش علائم سندروم:

رژیم غذایی سالم و متعادل داشته باشید

غذاهای حاوی فیبر بیشتری مانند غلات سبوس دار، میوه ها و سبزیجات مصرف کنید مخصوصا اگر به یبوست دچار هستید. عذاهای حاوی فیبر را هرازچند گاهی  به رژیم خود اضافه کنید تا بدن به آنها عادت کند. رژیم های غذایی با فیبر بالا ممکن است به درد و اسهال کمک نکند و موجب تولید گاز و گرفتگی شکم شود. بنابراین روزانه ۲۰ گرم فیبر بخورید.

۶ تا ۸ لیوان آب در روز بنوشید

مشخص نیست که نوشیدن مایعات به کاهش علائم سندروم روده تحریک پذیر کمک کند یا خیر، اما می تواند به درمان کم آبی بدن که گاهی با اسهال اتفاق می افتد کمک کند

تا می توانید از وعده های غذایی  بزرگ اجتناب کنید و آن را به وعده های کوچکتر تقسیم کنید

در صورتی که با خوردن یک وعده غذا احساس ناراحتی کردید حجم آنرا کاهش دهید و به جای مصرف ۳ وعده غذایی معمولی، ۴ تا ۵ وعده غذایی کوچک بخورید

داروهایی که پزشک برای کاهش علائم تجویز می کند را مصرف کنید. داروهایی که ممکن است پزشک بدهد شامل :

مکمل های فیبر مانند پسیلیوم برای کنترل یبوست

داروهای ضد اسهال مانند لوپرامید یا ایمودیم برای کنترل اسهال

عوامل ضداسپاسم مانند روغن نعناع یا دی سیکلومین برای کند شدن انقباضات رروده

داروها را همان گونه که پزشک گفته است مصرف کنید

مشاوره و استرس درمانی

بسیاری از افراد که به عارضه سندروم روده تحریک پذیر مبتلا هستند، اضطراب، وحشت یا افسردگی دارند. استرس وجه مشترک همه مشکلات چنین افراد است.

تحقیقات نشان می دهد که روان درمانی می تواند به کاهش علائم سندروم روده تحریک پذیر کمک کند. علاوه بر این ورزش منظم روش خوبی برای از بین بردن استرس است و به عملکرد بهتر روده کمک می کند و سلامت کلی بدن را بهبود می دهد. مدیتیشن، یوگا یا ماساژ نیز ممکن است کمک کند.

دکتر مریم شفیعی

متخصص جراحی عمومی دارای بورد تخصصی جراحی عمومی و دوره تکمیلی جراحی پستان

برچسب ها:

آخرین دیدگاه‌ها

    پرسش و پاسخ تکمیلی

    سوالات شما در اسرع وقت پاسخ داده شده و از طریق ایمیل اطلاع رسانی خواهد شد

    ۰ دیدگاه
    یک دیدگاه بنویسید

    نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

    تماس با دکتر مریم شفیعی